Ιμάντας scooter: Πότε αλλάζει, σημάδια φθοράς και τι γίνεται αν κοπεί

ΟΛΑ ΟΣΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΞΕΡΕΙΣ

Στο scooter δεν υπάρχει αλυσίδα ούτε κιβώτιο με ταχύτητες. Τη δύναμη από τον κινητήρα στον πίσω τροχό τη μεταφέρει ένας ιμάντας από λάστιχο, που δουλεύει κάτω από μεγάλη θερμοκρασία και τριβή σε κάθε διαδρομή. Είναι από τα εξαρτήματα που φθείρονται πιο γρήγορα στο scooter, και αν κοπεί στον δρόμο, το scooter απλώς σταματάει. Σε αυτόν τον οδηγό θα δεις πώς δουλεύει, κάθε πότε θέλει αλλαγή, πώς καταλαβαίνεις ότι φθείρεται και τι να αλλάξεις μαζί του.

Πώς δουλεύει ο ιμάντας στο scooter

Τα scooter έχουν αυτόματο κιβώτιο συνεχούς μεταβολής (CVT). Αποτελείται από δύο τροχαλίες που ενώνονται με τον ιμάντα:

• Η μπροστινή τροχαλία (βαριατόρ) είναι στον στρόφαλο. Μέσα της έχει τις μπίλιες, που με τις στροφές του κινητήρα πετάγονται προς τα έξω και «ανοίγουν» την τροχαλία.
• Η πίσω τροχαλία είναι μαζί με τον συμπλέκτη και την καμπάνα, και δίνει την κίνηση στον τροχό.

Καθώς ανεβαίνουν οι στροφές, ο ιμάντας ανεβαίνει στη μπροστινή τροχαλία και κατεβαίνει στην πίσω. Έτσι η «σχέση» αλλάζει συνεχώς, χωρίς ταχύτητες. Γι' αυτό η φθορά του ιμάντα, των μπιλιών και του βαριατόρ επηρεάζει άμεσα το πώς «τραβάει» το scooter.

Κάθε πότε αλλάζεις τον ιμάντα

Το διάστημα αλλαγής το ορίζει ο κατασκευαστής και διαφέρει πολύ από μοντέλο σε μοντέλο. Κοίτα το βιβλίο συντήρησης του scooter σου. Πολλοί κατασκευαστές ορίζουν και ελάχιστο πλάτος για τον ιμάντα. Αν έχει φθαρεί κάτω από αυτό, αλλάζει, όσα χιλιόμετρα κι αν έχει κάνει.

Υπάρχουν δύο κανόνες που ισχύουν για όλα τα scooter:

• Μην περιμένεις να κοπεί. Ο ιμάντας είναι φθηνός σε σύγκριση με τη ζημιά που μπορεί να κάνει αν κοπεί.
• Μετράει και ο χρόνος, όχι μόνο τα χιλιόμετρα. Το λάστιχο σκληραίνει και ραγίζει με τα χρόνια. Ένα scooter που κάνει λίγα χιλιόμετρα μπορεί να θέλει ιμάντα πριν συμπληρώσει τα χιλιόμετρα του βιβλίου.

Τι φθείρει τον ιμάντα πιο γρήγορα

• Απότομο γκάζι, ειδικά στα φανάρια και στις ανηφόρες.
• Βάρος: συνεπιβάτης, φορτωμένο μπαγκαζιέρα ή μεγάλο βάρος οδηγού.
• Ζέστη: οδήγηση με πολύ ζεστό καιρό, στην κίνηση της πόλης ή σε μεγάλες ανηφόρες.
• Φθαρμένες μπίλιες ή βαριατόρ: Ο ιμάντας δεν δουλεύει στη σωστή θέση και τρίβεται περισσότερο.
• Μετατροπές: Ελαφρύτερες μπίλιες, αθλητικά βαριατόρ ή σκληρότερα ελατήρια κάνουν το scooter πιο γρήγορο, αλλά φορτώνουν περισσότερο τον ιμάντα. Αν έχεις κάνει τέτοιες αλλαγές, έλεγχε τον ιμάντα πιο συχνά.
• Φθηνός ιμάντας κακής ποιότητας: Κρατάει πολύ λιγότερο από έναν ποιοτικό ή γνήσιο.

Σημάδια ότι ο ιμάντας φθείρεται

• Το scooter ανεβάζει στροφές αλλά δεν ανεβάζει ταχύτητα ανάλογα.
• Έχει χάσει επιτάχυνση ή τελική ταχύτητα.
• Ακούγεται σφύριγμα ή τρίξιμο από την πλευρά του κιβωτίου.
• Νιώθεις τινάγματα στο ξεκίνημα (μπορεί να φταίει και ο συμπλέκτης).

Αν ανοίξεις το καπάκι του κιβωτίου, κοίτα τον ιμάντα για:

• ρωγμές στα δόντια ή στην πλάτη,
• ξέφτια ή κομμάτια που λείπουν στα πλάγια,
• γυάλισμα στις πλευρές, που είναι σημάδι ότι γλιστράει και ζεσταίνεται,
• πλάτος κάτω από το όριο του κατασκευαστή.

Τι γίνεται αν κοπεί ο ιμάντας

Αν ο ιμάντας κοπεί ενώ οδηγείς, ο κινητήρας ανεβάζει στροφές αλλά ο πίσω τροχός δεν παίρνει κίνηση, και το scooter κυλάει μέχρι να σταματήσει. Σβήσε τον κινητήρα και μην προσπαθήσεις να συνεχίσεις.

Ένας κομμένος ιμάντας δεν σε αφήνει απλώς στον δρόμο. Τα κομμάτια του μπορεί να σφηνώσουν ανάμεσα στις τροχαλίες και να προκαλέσουν ζημιά στο βαριατόρ, στο καπάκι του κιβωτίου, στον συμπλέκτη ή στα ρουλεμάν. Τότε το κόστος της επισκευής ξεπερνά πολλές φορές την τιμή ενός καινούργιου ιμάντα.

Τι αλλάζεις μαζί με τον ιμάντα

Αφού θα ανοίξει το κιβώτιο, αξίζει να ελέγξεις και τα υπόλοιπα κομμάτια του:

• Μπίλιες: Αν έχουν πλακώσει ή φαγωθεί, άλλαξέ τες.
• Γλίστρες (sliders) του βαριατόρ: Είναι φθηνές και φθείρονται μαζί με τις μπίλιες.
• Βαριατόρ και τροχαλίες: Κοίτα για χαρακιές ή σκαλοπάτια στην επιφάνεια που ακουμπάει ο ιμάντας.
• Συμπλέκτης και καμπάνα: Έλεγξε τα φερμουίτ του συμπλέκτη και την εσωτερική επιφάνεια της καμπάνας.
• Φίλτρο αέρα του κιβωτίου, αν το scooter σου έχει.

Όταν βάλεις καινούργιο ιμάντα, οδήγησε ήπια τα πρώτα χιλιόμετρα για να «στρώσει» στις τροχαλίες.

Συχνές ερωτήσεις

Μπορώ να αλλάξω μόνος μου τον ιμάντα;

Αν έχεις τα σωστά εργαλεία και εμπειρία, ναι. Χρειάζεσαι κυρίως εργαλείο που κρατάει ακίνητο το βαριατόρ για να ξεβιδώσεις το παξιμάδι. Αν δεν είσαι σίγουρος, κάν' το σε συνεργείο, γιατί μια λάθος συναρμολόγηση μπορεί να προκαλέσει ζημιά.

Ταιριάζει οποιοσδήποτε ιμάντας στο scooter μου;

Όχι. Κάθε scooter θέλει ιμάντα με συγκεκριμένο μήκος, πλάτος και γωνία. Βρες τον σωστό κωδικό από το βιβλίο, τον παλιό ιμάντα ή τον κατάλογο του κατασκευαστή.

Αν αλλάξω μπίλιες για καλύτερη επιτάχυνση, θα φθαρεί πιο γρήγορα ο ιμάντας;

Συνήθως ναι, γιατί ο κινητήρας δουλεύει σε υψηλότερες στροφές και ο ιμάντας δέχεται περισσότερη καταπόνηση. Έλεγχέ τον πιο συχνά.

Ο ιμάντας του scooter είναι ίδιος με τον ιμάντα χρονισμού;

Όχι. Ο ιμάντας κίνησης μεταφέρει τη δύναμη στον τροχό. Ο ιμάντας ή η καδένα χρονισμού είναι μέσα στον κινητήρα και συγχρονίζει τις βαλβίδες. Είναι εντελώς διαφορετικά εξαρτήματα.

Στο e-moto.gr θα βρεις ιμάντες κίνησης για scooter, μπίλιες βαριατόρ και βαριατόρ για τα περισσότερα μοντέλα. Αν δεν είσαι σίγουρος ποιος ιμάντας ταιριάζει στο δικό σου scooter, επικοινώνησε μαζί μας.